ชวนเดินทางย้อนเวลาไปเที่ยวเมืองโบราณล้านนา พาไปสัมผัสเวียงกุมกาม เมืองหลวงแห่งอาณาจักรล้านนาในสมัยพระเจ้ามังรายอายุกว่า 700 ปี ที่เที่ยวเชียงใหม่ที่คุณไม่ควรพลาด


ถ้ามีโอกาสไปเที่ยวเชียงใหม่ จะไปที่ไหน? ถ้าให้เดา 1 ใน 10 ที่เที่ยวเชียงใหม่ ในใจหลายคนคงเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติ ร้านอาหาร ร้านกาแฟ แต่จะมีสักกี่คนที่นึกถึงสถานที่? ที่นี่ “เวียงกุมกาม” เมืองโบราณแห่งนี้เป็นต้นกำเนิดของอาณาจักรล้านนา ที่มีอายุมากกว่า 700 ปี วันนี้เราจะพาทุกท่านมาทำความรู้จักกับสถานที่แห่งนี้ให้มากขึ้น รับรองได้เลยว่าทริปหน้าไปเชียงใหม่คุณจะไม่อยากพลาดที่นี่

เวียงกุมกามอยู่ที่ไหน?

เมืองโบราณเวียงกุมกาม ปัจจุบันตั้งอยู่ในพื้นที่ระหว่างแม่น้ำปิงสายเก่าและสายใหม่ อยู่ห่างจากตัวเมืองเชียงใหม่ไปทางใต้ประมาณ 5 กิโลเมตร ในบริเวณตำบลท่าวังตาล และตำบลหนองผึ้ง อำเภอสารภี รวมทั้งตำบลป่าแดดและตำบลหนองหอยอำเภอเมืองเชียงใหม่ ครอบคลุมพื้นที่ทั้งหมดประมาณ 3 ตารางกิโลเมตร

เวียงกุมกาม

เมืองหลวงแห่งแรกของอาณาจักรล้านนา

เวียงกุมกามมีประวัติศาสตร์อันยาวนาน เป็นเมืองหลวงแห่งแรกของอาณาจักรล้านนา สร้างขึ้นในสมัยพระเจ้ามังราย ระหว่างปี พ.ศ. 2372 – 1838 เพื่อให้เป็นศูนย์กลางการปกครอง พระเจ้ามังรายได้ติดต่อกับเพื่อนบ้าน และตรากฎหมายเพื่อปกครองประเทศ ดังนั้นเวียงกุมกามจึงเป็นอีกเมืองหนึ่งที่มีความเป็นอยู่เจริญรุ่งเรืองในสมัยนั้น

เวียงกุมกาม

ความงดงามของเวียงกุมกาม

เมื่อพิจารณาถึงซากโบราณสถานเวียงกุมกามจะเห็นได้ว่าตัวอาคารมีสถาปัตยกรรมที่สวยงามเป็นเอกลักษณ์ เช่น “เจดีย์สี่เหลี่ยม” ซึ่งเป็นวัดที่มีเจดีย์รูปทรงแปลกตา สร้างขึ้นโดยพระเจ้าเม็งรายในปี พ.ศ. 2374 สิ่งที่โดดเด่นคือเจดีย์ทรงสี่เหลี่ยม มีสถาปัตยกรรมแบบหริภุญชัย เจดีย์เป็นรูปมณฑปสี่เหลี่ยมมี 5 ชั้น คล้ายปิรามิด แต่ละชั้นของมณฑปเป็นซุ้มประดิษฐานพระพุทธรูปปางต่างๆ ด้านละ 3 ด้าน รวม 60 ซุ้ม และยังมีปูนปั้นประดับรอบเจดีย์ด้วยลวดลายวิจิตรวิจิตรวิจิตรบรรจง ยิ่งช่างสังเกตยิ่งสวย สถาปัตยกรรมในวัดอื่นก็มีรายละเอียดที่ชวนให้หลงใหลไม่แพ้กัน

เวียงกุมกาม

การล่มสลายของเวียงกุมกาม

เวียงกุมกามถล่มเพราะน้ำท่วม ทำให้ทั้งเมืองจมอยู่ใต้ตะกอน และร่วมกับแม่น้ำปิงก็เปลี่ยนทิศทางไม่ไหลผ่านเวียงกุมกามเหมือนเดิม ส่งผลให้ชาวบ้านเริ่มทยอยอพยพออกจากพื้นที่ และเวียงกุมกามถูกทำลายอย่างสมบูรณ์เมื่อทหารพม่าขับไล่ชาวบ้านที่เหลือไปเป็นเชลยศึก ให้ที่นี่กลายเป็นเมืองร้างที่ฝังอยู่ใต้ดิน 1-2 เมตร และในที่สุดก็กลายเป็นตำนานของล้านนา

เวียงกุมกาม

ค้นพบเวียงกุมกาม

ในปี พ.ศ. 2527 หน่วยวิจิตรศิลป์ที่ 4 ได้เข้ามาขุดวัดกันธมวิหารที่ “วัดช้างค้ำ” ทำให้นักโบราณคดีได้ศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับเวียงกุมกามมากขึ้น และเมื่อศึกษาอย่างลึกซึ้ง และนำมารวมกับโบราณสถานที่ปรากฏอยู่ในพื้นที่หมู่ที่ 11 ตำบลท่าวังตาล อำเภอสารภี ดังนั้นนักประวัติศาสตร์จึงเชื่อว่าบริเวณนี้คือเวียงกุมกาม และได้ขุดค้นโบราณสถานต่าง ๆ ควบคู่ไปกับการปรับปรุงภูมิทัศน์ ให้นักท่องเที่ยวได้มาเยือน เป็นการฟื้นคืนเมืองล้านนาเวียงกุมกามให้กลับมามีชีวิตอีกครั้ง

สถานที่สำคัญที่ไม่ควรพลาดเมื่อเช็คอินเวียงกุมกาม

นอกจากวัดเจดีย์เหลี่ยม ภายในพื้นที่เวียงกุมกามยังมีสถานที่ท่องเที่ยวที่น่าสนใจอีกมากมายดังนี้

– วัดช้างค้ำ ตั้งอยู่หมู่ที่ 11 ตำบลท่าวังตาล อำเภอสารภี เชื่อกันว่าเป็นวัดเดียวกับวัดกันท่อมที่พญามังรายได้มอบช่างฝีมือชื่อกันท่อมเพื่อนำไม้จากเชียงแสนมาสร้างวิหาร การขุดและบูรณะโดยกรมศิลปากรเมื่อ พ.ศ. 2527 พบว่าโบราณสถานของที่นี่แบ่งได้เป็น 2 กลุ่ม คือ กลุ่มแรกสร้างก่อนสมัยพระเจ้าเม็งราย และกลุ่มที่สองเป็นโบราณสถานสร้างในสมัยเวียงกุมกาม ปัจจุบันมีวิหารและเจดีย์มณฑปอยู่ที่ฐานลานปทักษิณเตีย และพระพุทธรูปดินเผาโบราณให้เยี่ยมชม

เวียงกุมกาม

– วัดธาตุขาว ตั้งอยู่ที่ตำบลท่าวังตาล อำเภอสารภี เป็นวัดเก่าแก่น่าจะมีอยู่ก่อนการสร้างเวียงกุมกาม เรียกว่าวัดธาตุเขาเพราะเจดีย์เดิมฉาบด้วยสีขาว ปัจจุบันเหลือเพียงฐานเขียงล่าง และฐานทั้งสองซ้อนซ้อนกับชั้นสองก็มีการขุดฐานพระวิหารด้วย อาคารวิหารหลังเล็กและพระอุโบสถในบริเวณเดียวกันมีพระพุทธรูปให้นักท่องเที่ยวได้สักการะและสวดมนต์

– วัดปูเปีย ตั้งอยู่ที่ตำบลท่าวังตาล อำเภอสารภี ห่างจากวัดธาตุเขาเพียง 200 เมตร สันนิษฐานว่าสร้างขึ้นในสมัยเวียงกุมกาม ปัจจุบันมีโบราณสถาน ได้แก่ เจดีย์ประธาน วิหาร พระอุโบสถ เจดีย์ราย (กู่) และแท่นบูชา

เวียงกุมกาม

– วัดช้างเผือก ตั้งอยู่ที่ตำบลท่าวังตาล อำเภอสารภี ห่างจากวัดปู่เปียเพียง 200 เมตร สันนิษฐานว่าเป็นวัดสำคัญของเวียงกุมกาม เพราะอาคารมีขนาดใหญ่ไม่ว่าจะเป็นวิหารหรือเจดีย์ประธาน ส่วนวัดขนาดฐานประมาณ 13.50×20.00 เมตร สร้างด้วยอิฐและปูนฉาบปูน ปัจจุบันยกฐานขึ้นบนแท่นเท่านั้น และเจดีย์หลักเป็นเจดีย์ทรงระฆังทรงกลม ตั้งอยู่บนฐานของลานสูง มีบันไดขึ้น/ลง 2 ขั้น หน้ามุมด้านทิศตะวันออกและทิศตะวันตก เป็นโบราณสถานที่สวยงามอีกแห่งของเวียงกุมกาม

– วัดหนานชาง ตั้งอยู่ที่ตำบลท่าวังตาล อำเภอสารภี หลังจากขุดค้นแล้วพบว่ามีโครงสร้างต่างๆ มากมายหลายจุด และยังพบโครงสร้างมณฑปพิเศษมี 4 กลุ่ม กลุ่มละ 4 เสา ซึ่งเป็นเจดีย์องค์เดียวที่พบในเวียงกุมกาม นอกจากนี้ยังพบโบราณวัตถุที่สำคัญ ได้แก่ “กระเบื้องเคลือบขาว” ในเครื่องลายครามสไตล์ราชวงศ์หมิง บอกเลยว่าไม่ควรพลาดที่จะมาเยือน

เวียงกุมกาม

ศูนย์ข้อมูลเวียงกุมกาม

ศูนย์ข้อมูลเวียงกุมกาม เป็นที่แรกที่นักท่องเที่ยวควรไปเยือน ก่อนออกไปสำรวจเมืองโบราณ เพราะที่นี่เป็นแหล่งข้อมูลทั้งหมดของเวียงกุมกามมีพิพิธภัณฑ์และร้านขายของที่ระลึก พิพิธภัณฑ์แบ่งออกเป็น 5 ห้อง ได้แก่ พิพิธภัณฑ์อุตสาหกรรม จัดแสดงงานศิลปหัตถกรรมพื้นบ้านพื้นบ้าน ห้องประวัติศาสตร์ ห้องแสดงข้อมูลประวัติศาสตร์เวียงกุมกาม ห้องบรรยายข้อมูลเวียงกุมกาม จัดวิดีโอโชว์เวียงกุมกาม ห้องข้อมูลเวียงกุมกาม แสดงข้อมูลสำคัญของเวียงกุมกาม และเครื่องดนตรี มีการจัดแสดงเครื่องดนตรีล้านนาหลายประเภท

ศูนย์ข้อมูลเวียงกุมกาม ตั้งอยู่ที่ 3029 ตำบลท่าวังตาล อำเภอสารภี จังหวัดเชียงใหม่ โทรศัพท์ 0 5314 0322

เวียงกุมกาม

ที่เที่ยวเวียงกุมกาม

เวียงกุมกามเปิดให้นักท่องเที่ยวทุกวัน เวลา 07.00-18.00 น. มีค่าบริการท่านละ 10 บาท นักท่องเที่ยวสามารถขับรถไปเองได้ หรือจะใช้รถม้าของศูนย์ข้อมูลเวียงกุมกาม คันละ 300 บาท นั่งได้ 2 คน ใช้เวลาประมาณ 45 นาที

เวียงกุมกาม

ภาพจาก nitinut380/Shutterstock.com

การเดินทางไปเวียงกุมกาม

การเดินทางโดยรถยนต์ จากเซ็นทรัลแอร์พอร์ต เชียงใหม่ ขับไปตามถนนเชียงใหม่-ลำพูน ตรงไปอำเภอสารภี เมื่อถึงถนนเชียงใหม่ 700 ปี (ทางหลวงชนบท HR.3029) ให้เลี้ยวขวาเข้าตำบลท่าวังตาล ศูนย์ข้อมูลเวียงกุมกามอยู่ติดกับถนน หากใครไม่มีรถส่วนตัว สามารถนั่งรถสองแถวสีน้ำเงินบนเส้นทางเชียงใหม่-ลำพูนไปลงที่สถานีตำรวจต.แม่ปิง และประสานกับศูนย์ข้อมูลเวียงกุมกาม นำรถม้าเข้าเมืองเวียงกุมกาม

ถือได้ว่าเป็นหนึ่งในสถานที่ท่องเที่ยวของเชียงใหม่ที่สามารถเดินทางได้ด้วยตัวเอง ไม่ไกลจากตัวเมือง และยังเดินทางได้ภายใน 1 วัน ใครมีเวลาเหลือไม่รู้จะไปไหนเช้าหรือบ่ายของวัน สามารถมาเยี่ยมชมได้ที่นี่

หมายเหตุ: ข้อมูลอาจมีการเปลี่ยนแปลง โปรดตรวจสอบอีกครั้ง

ขอขอบคุณข้อมูลจาก
, qr.wiangkumkam.com, thawangtan.org, wiangkumkam.com

#เวยงกมกาม #เชยงใหม #นครหลวงลานนาโบราณ #อายกวา #ป

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *